मलखाद
कम्पोष्ट मल २० टन प्रति हेक्टर र नाइट्रोजन, फस्फोरस र पोटास १००:१००:६० किलो प्रति हेक्टरको दरले माटोमा मलखाद हाल्नु पर्दछ।
तालिकाः आलुखेतीको लागि आलुबाली अनुसन्धान कार्यक्रमले सिफारिस गरेको मलखादको मात्रा
|
क्र.सं. |
मलको प्रकार |
प्रति रोपनी |
प्रति कठ्ठा |
प्रति हेक्टर |
|
१ |
कम्पोष्ट मल |
४० डोको (१ टन) |
डेढ गाडा |
२० टन |
|
२ |
यूरिया |
६.६ किलो |
४.४ किलो |
१३२.३ किलो |
|
३ |
डि.ए.पि. |
१०.९ किलो |
७.३ किलो |
२१७.४ किलो |
|
४ |
म्युरेट अफ पोटास |
५.० किलो |
३.२ किलो |
१००.० किलो |
मल राख्ने तरिका
मलखाद छरेर वा कुलेसो (लाइन) मा दिन सकिन्छ। कम्पोष्ट मल जमिनमा छरेर जोतिदिंदा माटो खुकुलो र हल्का हुन्छ । कम्पोष्ट मल आधा देखि तीन चौथाई भाग दोस्रो पटक जग्गा जोत्नु अगाडि छरिदिनु पर्छ । बाँकी रसायनिक मल आलु रोप्ने कुलेसोमा राखी दिनु उपयुक्त हुन्छ, कुलेसोमा पहिले रसायनिक मल लहरै छरेर माथिबाट कम्पोष्ट मलले पातलो गरी पुरिदिनु पर्छ। नाइट्रोजन मलको एक तिहाई देखि आधा भाग यूरियाको रूपमा आलु गोडेर उकेरा लगाउने समयमा टपड्रेस गरेर दिनु उपयुक्त हुन्छ। नेपालमा भएको परिक्षण अनुसार छरुवा तरिकाले मल प्रयोगको तुलनामा ड्याङमै प्रयोग गरिएको अवस्थामा करिव २३ प्रतिशतले आलुको उत्पादन बढी भएको नतिजा आएको थियो। हाम्रो देशमा व्यावसायिकरूपमा आलु उत्पादन गर्ने पकेट क्षेत्रमा अवलोकन गर्दा सिफारिस मात्रा भन्दा बढी नै रसायनिक मल प्रयोग गरेको पाईन्छ। यसो गर्दा उत्पादन वृद्धिको तुलनामा खर्च बढी हुन्छ ।
